Burnout
In mijn haptonomiepraktijk heb ik veelvuldig gewerkt met mensen met spanningsklachten, burnoutverschijnselen en burnout. De aanloop tot een échte burnout duurt lang en is gelukkig ook nog lange tijd omkeerbaar. Maar dan moet er wél iets gebeuren en dat vergt veel van de persoon in kwestie en zijn/haar omgeving.
Bewustwording - Preventie - Verandering
Kenmerkend voor (potentiële) burnout patiënten is dat zij te veel van zichzelf vragen en niet in staat zijn om daar zelf een rem op te zetten. Zij hebben een haat-liefde verhouding met grenzen, hanteren voor zichzelf andere grenzen dan voor anderen en door hun gerichtheid op de omgeving hebben zij (te) weinig gevoel voor hun eigen grenzen. Dit leidt tot roofbouw. Er gaat stelselmatig meer energie uit dan er bij komt, tot de motor opbrand. Dan gaat er fysiek en emotioneel letterlijk iets kapot. Alle reden dus om te zorgen dat dit niet (opnieuw) gebeurd. De tragedie is dat mensen na een échte burnout nooit meer 100% zullen kunnen functioneren. Dit is het ergste wat hen kan overkomen, want het patroon is immers om minstens 110% te leveren.
Bewustwording
Als eerste is het van belang dat er bewustwording ontstaat over het patroon van stelselmatig overbelasten. Waar de mensen in de omgeving al lang door hebben dat het de verkeerde kant uit gaat, is de betreffende persoon zelf vaak de laatste die dit doorheeft.
Voor leidinggevenden en medewerkers van bedrijven organiseer ik regelmatig bijeenkomsten van een halve of hele dag, waarin ik mensen bewust maak waar burnout over gaat, hoe het is te herkennen en wat je er aan kunt doen. Ik laat ze in deze bijeenkomsten d.m.v. enkele eenvoudige oefeningen ervaren hoe zij zelf met belasting omgaan.
Preventie
Wanneer er bewustzijn is dat gedragspatronen anders moeten en daar ook de wil toe is, kan er veel gedaan worden om te veranderen. Ik kan mensen daarbij helpen vanuit een haptonomische mensbenadering, gericht op balansherstel en autonomie. Achtereenvolgens werk ik aan de volgende stappen:
- Lichamelijkheidsbeleving
- (H)erkennen van grenzen tussen jezelf en de ander
- Vertrouwen op eigen gevoelens en behoeften
- Keuzes maken
Voorkomen van overbelasting bij jezelf
- Meer luisteren naar je lijf (minder naar je gedachten)
- Duidelijk zijn in je eigen behoeftes
- Grenzen aangeven
Voorkomen van overbelasting bij anderen (vanuit een leidinggevende rol)
- Minder luisteren, meer kijken naar gedrag van mensen
- In contact blijven
- Grenzen voor ze bepalen
- Reuze streng en reuze duidelijk zijn
- Zorgen voor:
- Duidelijke doelen
- Autonomie door mensen zeggenschap te geven
- Juiste persoon op de juist eplek (mensen laten doen waar ze goed in zijn)
- Zichtbaar resultaat
(zie ook Preventie van burnout vraagt maatwerk van leidinggevenden )
Verandering
Er bestaat geen “Quick Fix”. Om te veranderen zullen zaken echt anders moeten. In mijn persoonlijke begeleiding bij burnout gaat het om:
- Commitment
- Informatieverstrekking en bewustwording van je eigen gedrag
- Lichamelijke training (binnen de grenzen)
- Mentale begeleiding
- Leren om je leven ‘praktisch’ anders in te richten
contact
|